حضور چین در معادن افغانستان؛ غارت طلای بدخشان
فعالیت شرکتهای چینی در معادن طلا در افغانستان و در ولایت بدخشان به کانون جنجالهای تازهای تبدیل شده است. ساکنان محلی از مسدود شدن دسترسیها، تخریب محیطزیست و فعالیتهای مشکوک شبانه خبر میدهند؛ روایتی که برخی آن را «غارت منابع طبیعی» میخوانند و برخی دیگر، آن را «هزینه توسعه» میدانند.
به گزارش سایت اخبار طلا و جواهر گلدنیوز؛ به نقل از سایه حضور شرکتهای چینی بر معادن طلا و لاجورد بدخشان سنگینتر از همیشه شده است. در حالی که حکومت فعلی در کابل بر جذب سرمایهگذاری خارجی تأکید دارد، گزارشهای میدانی از ولایت بدخشان نشان میدهد که مردم محلی نه تنها از منافع این پروژهها سهمی ندارند، بلکه از پیامدهای زیستمحیطی و امنیتی آن به ستوه آمدهاند.
حکایت غریبهها در بدخشان؛ از ناتو تا پیمانکاران چینی
ساکنان محلی در گفتوگو با منابع خبری، رفتار و اختیارات گسترده شرکتهای چینی در معادن بدخشان را یادآور حضور نیروهای آمریکایی در دوران جمهوری میدانند. با این تفاوت که به باور آنها، شرکتهای چینی اکنون «دست بازتر و اختیارات بیشتری» دارند. این شرکتها با برپایی کمپهای بزرگ و استقرار ماشینآلات سنگین، عملاً مانع ورود مردم به مناطق معدنی شده و گویی بخشهایی از این سرزمین را به «منطقه اختصاصی» خود تبدیل کردهاند.
تخریب بیپایان؛ وقتی ماشینآلات سنگین رقیب محیطزیست میشوند
یکی از چالشهای اصلی که صدای اهالی منطقه را درآورده، بیتوجهی مطلق به استانداردهای معدنکاری است. منابع محلی میگویند ماشینآلات سنگین این شرکتها شبانهروز در حال فعالیتاند؛ بدون آنکه کمترین اهمیتی به تخریب منابع آب، نابودی گیاهان دارویی و ویرانی زمینهای کشاورزی بدهند. پیامدهایی که به گفته کارشناسان، ممکن است تا چند سال دیگر، بدخشان را با یک بحران زیستمحیطی جبرانناپذیر مواجه کند.
رازهای شبانه؛ آیا چینیها به دنبال مواد معدنی کمیاب هستند؟
بخش جنجالی این گزارش، به فعالیتهای شرکتهای چینی در ساعات شب مربوط میشود. بسیاری از مردم محلی با اشاره به تحرکات غیرعادی تجهیزات در تاریکی، گمانهزنی میکنند که استخراج چینیها تنها محدود به «طلا» نیست. آنها معتقدند احتمالاً این شرکتها در ساعات خلوت شب، به استخراج یا فرآوری مواد معدنی کمیاب دیگری میپردازند که از دید ناظران پنهان مانده است. اگرچه شواهد مستندی برای این ادعا وجود ندارد، اما شکاف اطلاعاتی و نبود نظارت شفاف بر این معادن، به این گمانهزنیها دامن زده است.
معادن افغانستان؛ «گروگان» یا کلید توسعه؟
از نگاه کارشناسان اقتصادی، حضور چین در معادن افغانستان «شمشیر دو لبه» است. شکیب، کارشناس اقتصادی در این باره میگوید: «چین عملاً معادن افغانستان را به گروگان گرفته و آنها را در وضعیت نامشخصی قرار داده است.»
به باور او، اگرچه تزریق سرمایه و ایجاد زیرساختها در تئوری میتواند به نفع افغانستان باشد، اما در شرایط فعلی به دلیل نبودِ رقابت بینالمللی و نبودِ شفافیت، خطر «وابستگی ساختاری» و خروج خام منابع طبیعی از کشور، بسیار جدی است.
آیا معادن شمال شرق افغانستان قرار است منبعی برای توسعه پایدار مردم بومی باشند یا به حیاط خلوتی برای شرکتهای خارجی تبدیل خواهند شد؟ پاسخ به این پرسش در گرو مدیریت شفاف قراردادها و پایان دادن به سیاستهای غیرشفافی است که اکنون بیش از هر زمان دیگری، اعتماد عمومی در مناطق معدنخیز را هدف قرار داده است.
در همین رابطه بخوانید:
